Thiếu nguồn cung khí đốt tác động tới các nhà máy sản xuất phân bón

Bốn nhà sản xuất phân bón chủ chốt của Ai Cập đã tạm ngừng hoạt động trong vài ngày qua do thiếu nguồn cung khí đốt nghiêm trọng, trong bối cảnh đợt nắng nóng chưa từng có ở quốc gia Bắc Phi này đã khiến lượng tiêu thụ khí đốt để sản xuất điện tăng vọt. Thời tiết nắng nóng gay gắt đã buộc chính phủ Ai Cập tạm dừng cung cấp khí đốt tự nhiên cho các nhà máy phân bón để chuyển nguồn cung cho các nhà máy phát điện nhằm giải quyết tình trạng mất điện kéo dài tới 4 giờ mỗi ngày ở một số khu vực.

Công ty phân bón Abu Qir Fertilizers, một trong những nhà sản xuất phân bón và hóa dầu lớn nhất ở Ai Cập, là đơn vị đầu tiên thông báo ngừng hoạt động sản xuất do thiếu nguồn cung khí đốt. Các công ty phân bón và hóa chất khác gồm Misr Fertilizers Production Company (MOPCO), Egyptian Chemical Industries Company (KIMA), và Sidi Kerir Petrochemicals (SIDPEC) cũng quyết định tạm dừng hoạt động vì lý do tương tự. 

Theo báo cáo của một số doanh nghiệp kinh doanh phân bón, thị trường Ai Cập bắt đầu bị ảnh hưởng bởi cuộc khủng hoảng phân bón vào đầu tháng 6/2024, với giá phân bón hiện nay tăng khoảng 54% so với tháng trước lên 20.000 bảng Ai Cập (416,39 USD)/tấn tại thị trường trong nước.

Báo Ahram Online của Ai Cập dẫn các nguồn tin cho hay hoạt động sản xuất 4 loại phân bón, gồm phân lân, phân kali, phân NPK hỗn hợp và phân đạm, đã bị tạm dừng, do thiếu nguồn cung cấp khí đốt – nguồn nguyên liệu thô để sản xuất phân bón nitơ. Các nhà máy phân bón trong nước cung cấp 55% sản lượng cho Bộ Nông nghiệp Ai cập với mức giá khoảng 5.000 bảng Ai Cập/tấn, trong khi 45% sản lượng còn lại được xuất khẩu hoặc được bán trên thị trường mở. Mỗi năm, Ai Cập sản xuất 7 triệu tấn phân urê và amoni nitrat, tương đương 22 triệu tấn nitơ với nồng độ 15,5%. 

Theo số liệu chính thức, tổng kim ngạch xuất khẩu phân bón và hóa chất của Ai Cập trong quý I/2024 đã đạt 1,5 tỷ USD, sau khi ghi nhận khoảng 6 tỷ USD trong năm 2023. Chủ tịch Hội đồng Xuất khẩu Hóa chất và Phân bón Ai Cập Khaled Abul-Makarem đã cảnh báo các nhà xuất khẩu có thể mất thị trường xuất khẩu do các nhà máy phân bón và hóa dầu thiếu nguồn nguyên liệu khí đốt.

Chính phủ Ai Cập đã chỉ đạo các bộ, ngành liên quan tăng cường giám sát và quản lý thị trường để ngăn chặn hành vi thao túng giá phân bón cho đến khi nguồn cung cấp khí đốt cho các nhà máy được khôi phục. Thủ tướng Ai Cập Mostafa Madbouly ngày 26/6 cho biết nước này có kế hoạch phân bổ 1,18 tỷ USD để mua số lượng sản phẩm dầu mỏ cần thiết, bao gồm dầu mazut và khí đốt tự nhiên. Theo ông Madbouly, tình trạng cắt điện luân phiên sẽ được chấm dứt hoàn toàn vào tuần thứ ba của tháng 7/2024.